Jak wspomagać rozwój koordynacji wzrokowo-ruchowej u dziecka

Kiedy powiększy nam się rodzina, na początku nasze szczęście nie zna granic, wpatrujemy się w nasze nowo narodzone dziecko z zachwytem, nie myśląc jeszcze o ilości przyszłych obowiązków, oraz jak duży mamy wpływ na wspomaganie prawidłowego rozwoju dziecka i jak ważne jest zdobywanie wiedzy na ten temat.
Kluczowe znaczenie w procesie rozwoju jest prawidłowo rozwinięta koordynacja wzrokowo – ruchowa, niezbędna do wykonywania wielu podstawowych ruchów i działań, którą najlepiej wspierać już na wczesnym etapie rozwoju.

Co to jest koordynacja wzrokowo ruchowa?

Doskonalenie koordynacji wzrokowo – ruchowej jest istotne z uwagi na codzienne funkcjonowanie. Tym terminem określa się umiejętność używania w tym samym czasie zmysłu wzroku oraz narządów ruchu: nóg i rąk. Oznacza to, że oczy pozwalają naprowadzić ręce i nogi na właściwe tory, a ich współdziałanie umożliwia wykonanie określonej czynności. Przykład: Rysowanie – dziecko patrzy na kartkę, obserwując efekt swojej pracy. Dzięki bodźcom wzrokowym wie, jak poprowadzić rękę, żeby otrzymać określony efekt wizualny. Koordynacja wzrokowo – ruchowa jest niezbędna w czasie ubierania się oraz ma kluczowe znaczenie dla wykonywania różnego rodzaju prac manualnych czy aktywności fizycznej. W większości przypadków usprawnienie koordynacji wzrokowo – ruchowej jest więc niezbędne dla codziennego funkcjonowania malucha.

Wybierając zabawy udoskonalające koordynację wzrokowo – ruchową warto mieć na uwadze kilka podstawowych kwestii:

Ćwiczenia muszą być dostosowane do wieku dziecka. Inne ćwiczenia koordynacji wzrokowo – ruchowej będą dobre w przedszkolu, a inne sprawdzą się w przypadku dzieci w wieku szkolnym. Zbyt skomplikowane ćwiczenia niedostosowane do wieku, może mieć odwrotny skutek i zniechęcić do dalszej pracy.
Treningi należy dopasować do potrzeb i możliwości malucha. W opracowywaniu planu ćwiczeń należy wziąć pod uwagę problemy dziecka i ich przyczyny. Ponadto, kluczowe znaczenie ma również prawidłowe dopasowanie stopnia trudności.
Nie powinno się zbytnio forsować dziecka. Czas ćwiczeń to kwestia, która w dużej mierze jest uzależniona od indywidualnych możliwości malucha. Ważne, żeby dziecko nie poczuło się przemęczone.

Jakie zabawki mogą pomóc w rozwoju koordynacji-wzrokowo-ruchowej:

Istnieje wiele zajęć, do których możesz zachęcić dziecko, które sprzyjają rozwojowi integracji wzrokowo-ruchowej. Cele ćwiczeń koordynacji wzrokowo – ruchowej są oczywiste: udoskonalenie i usprawnienie współdziałania na linii oko-ręka, jako narządami ruchu.

sortery klocków - wymuszające na dziecku precyzyjne ruchy,
klocki konstrukcyjne - klocki drewniane - budowanie wysokich konstrukcji z klocków, wymagające ostrożności w dokładaniu kolejnych elementów
zabawki sportowe - rzucanie piłką do celu (ważne, żeby wyznaczyć dziecku punkt, do którego piłka powinna trafić), skakanie, chodzenie po wyspach, robienie pajacyków.
przeplatanki i nawlekanki - trenujące precyzję i małą motorykę

Zabawy dla starszych dzieci wzmacniające koordynację wzrokowo-ruchową.

Skutecznym ćwiczeniem koordynacji wzrokowo – ruchowej dla starszych dzieci może okazać się pozwolenie pociechom na samodzielne ubieranie się, zapinanie guzików, zasuwanie suwaków, sznurowanie butów, są to czynności, które wymagają dużej precyzji. Jako ćwiczenia usprawniające koordynację wzrokowo – ruchową w przedszkolu warto wykorzystać również różnego rodzaju zabawki kreatywne:

zabawy z plasteliną lub masą solną,

przygotowywanie wydzieranek lub wykonywanie innych manualnych plac plastycznych (na przykład, układanie obrazków z różnych elementów)

składanie origami,

karty pracy wymuszające łączenie za pomocą linii par obrazków lub rysowanie szlaczków – samodzielnie lub po śladzie

Jakie są skutki zaburzeń koordynacji wzrokowo-ruchowej

Zaburzenia koordynacji wzrokowo-ruchowej mogą skutkować wykonywaniem przez dziecko niewystarczająco precyzyjnych ruchów, co z kolei jest dużą przeszkodą w trakcie nauki pisania, wykonywania prac ręcznych, czy uprawiania sportu i w konsekwencji w wielu przypadkach prowadzi do niechęci uczestniczenia w podobnych aktywnościach. Twoje dziecko może mieć trudności z utrzymaniem linii podczas kolorowania, z łapaniem lub kopaniem i trafieniem w piłkę, zapinaniem guzików, wiązaniem sznurowadeł, a także z innymi czynnościami związanymi z małą i dużą motoryką.

Jeśli zauważysz, że Twoje dziecko zmaga się z którymkolwiek z tych zadań, fizjoterapeuci dziecięcy i terapeuci zajęciowi są w stanie zapewnić poprawę zindywidualizowanymi ćwiczeniami w zakresie integracji wzrokowo-ruchowej.
Dodatkowo, warto zwrócić uwagę na to, że nieprawidłowa koordynacja wzrokowo – ruchowa i związane z nią trudności, jakie odczuwa dziecko, mogą się przełożyć również w negatywny sposób na jego funkcjonowanie w grupie rówieśniczej. Właśnie dlatego, kluczowe znaczenie ma wprowadzenie odpowiednich ćwiczeń koordynacji wzrokowo – ruchowej dla dzieci, wspierając jej rozwój. Umiejętności te rozwijają się przez całe dzieciństwo i ich opanowanie może zająć trochę czasu.

Koordynacja wzrokowo – ruchowa ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania dziecka. To właśnie od niej zależy sprawność brzdąca w czynnościach, które wymuszają używanie w tym samym czasie wzroku oraz całego ciała, ramion, rąk i nóg.
Koordynację wzrokowo – ruchową można poprawić korzystając z odpowiednich ćwiczeń lub kupując dedykowane pomoce dydaktyczne. Planując ćwiczenia należy jednak dopasować je przede wszystkim do wieku dziecka.